Aktualnie znajdujesz się na:

Wyszukiwarka

Świadkowie

Anna Żmigrodzka

Córka pułkownika Wacława Wilniewczyca, odznaczona medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata.

Anna Wilniewczyc po mężu Żmigrodzka urodziła się w 1922 roku jako jedyne dziecko Wacława Wilniewczyca (1890–1944) i Marii z Kowalskich. Wacław Wilniewczyc był dowódcą 74 pułku piechoty, mieszkał z żoną Marią i córką Anną w Lublińcu na Śląsku. W czerwcu 1939 r. Maria wraz z córką, ze względu na zbliżającą się wojnę, wyjechały do Zielonki pod Warszawą, do domu brata Wacława, gdzie w 1940 r. dołączył do nich pułkownik Wilniewczyc. Jako oficer zawodowy walczył on w kampanii wrześniowej w okolicach Częstochowy, skąd następnie przedostał się do Kielc. W Zielonce przystąpił do konspiracji, był inspektorem Komendy Głównej AK. Zginął tragicznie 31 lipca 1944 r. przypadkowo raniony przez rosyjski pocisk.

Podczas okupacji niemieckiej od 1942 r. rodzina Wilniewczyców ukrywała w swym domu zbiegłych z lwowskiego getta Żydów. Początkowo były to dwie kobiety – Ludmiła Bogdanowicz i jej siostra Irena Begleiter, przywiezione do Zielonki przez działaczkę lwowskiej „Żegoty”, Władysławę Chomsową. Po kilku tygodniach przeniosły się do sąsiedniego pustostanu. Jesienią tego samego roku u Wilniewiczów pojawili się kolejni Żydzi od pani Chomsowej: Ryszard Skoczeń i jego brat Roman, wraz z rodzinami. Do pomocy włączył się brat Wacława, Piotr, który wynajął im mieszkania na swoje nazwisko (Ryszard Skoczeń zamieszkał w Warszawie, zaś Roman w Gołąbkach). Osobno ulokowano ich żony i nastoletnie córki. W 1943 r. obaj ukrywający się mężczyźni zostali aresztowani przez Niemców i rozstrzelani, natomiast ich żony i córki przeżyły wojnę. Wilniewczycowie udzielili również pomocy rodzinie przybyłego ze Lwowa pana Hermana. Wraz z żoną umieścili go pod opieką mieszkającego w Zielonce ogrodnika, natomiast ich córkę w klasztorze.

Za swą działalność 12 grudnia 1985 r. Wacław, Maria i Anna zostali uznani przez Instytut Jad Waszem za Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.

Przejdź do relacji

Opcje strony

do góry