Aktualnie znajdujesz się na:

Wyszukiwarka

Wspomnienia

Świadek historii
Sygnatura

N0104

W relacji między innymi

Warszawiak, podczas II wojny światowej harcerz „Zawiszak” w Szarych Szeregach, uczestnik Powstania Warszawskiego w Śródmieściu, więzień obozu przejściowego Dulag 121 w Pruszkowie, przymusowy robotnik III Rzeszy Niemieckiej, działacz kombatancki w Zarządzie Związku Powstańców Warszawskich.

W okupowanej przez Niemców Warszawie jest maj 1943 r. Stach ma ukończone 14 lat. Dzięki kontaktowi zorganizowanemu przez kolegę z klasy - Mieczysława Barbulanta, zostaje harcerzem Szarych Szeregów w grupie wiekowej najmłodszych, czyli „Zawiszaków”. Składa przyrzeczenie harcerskie i rozpoczyna aktywność konspiracyjną. Jego drużyna należy do Hufca Śródmieście o konspiracyjnym kryptonimie „Zamek” w Chorągwi Warszawskiej kryptonim „Ul Wisła”. Stach mieszka z rodzicami w kamienicy przy ulicy Hożej. W lipcu 1944 r., jak wielu rówieśników latem, chodzi w sandałach i bez skarpet. Któregoś dnia przez nieuwagę, może odruchowo, bezmyślne kopnięcie kamienia – zachowanie typowe dla młodego chłopaka, kaleczy się w palec. Rana zostaje zanieczyszczona, źle się goi, powstaje stan zapalny. Jego mama próbuję działać domowymi środkami, ale nie daje to oczekiwanego efektu. Ostatecznie wzywa do domu lekarza, który oczyszcza ranę, nakłada jakąś maść i całość bandażuje. Stach ma zakaz chodzenia, a nogę powinien trzymać w górze. Lekarz wraca po kilku dniach, zdejmuje opatrunek i mówi do Stacha: „Od jutra możesz chodzić”. Jutro - był to dzień 1 sierpnia 1944 r. Stach jako harcerz „Zawiszak” nie ma wiedzy o tym co się zaraz stanie. Najmłodsi mają być odsunięci od walki. Zakłada do sandałów grubą skarpetę, żeby chroniła świeżo zagojoną ranę i po obiedzie około godz. 16.00 wychodzi na ulicę, żeby spotkać się ze swoim zastępowym. Nagły niemiecki ostrzał zatrzymuje go w bramie przy ul. Poznańskiej. Wybuchło powstanie. Zrządzeniem losu zostaje żołnierzem-łącznikiem pododdziału AK, który obsadza ten rejon…

Data urodzenia
08.02.1929 r.
Data nagrania
12.05.2022 r.
Miejsce nagrania
Dom świadka, Warszawa, Polska
Realizacja
Biuro Edukacji Narodowej
Język
Polski

Biogram świadka

Opcje strony

do góry